Gezond oud worden: 9 lessen van de oudste gemeenschappen ter wereld

Gezond oud worden: 9 lessen van de oudste gemeenschappen ter wereld

Geschreven door: jochum smid

|

|

Tijd om te lezen 5 min

Iedereen wil gezond oud worden! Maar wat kun je doen om ook écht gezond oud te worden? 

Om te bepalen wat je moet doen om zo lang mogelijk gezond te blijven, gaan we kijken naar de 5 oudste gemeenschappen ter wereld. 

Deze gebieden waar mensen uitzonderlijk oud worden ook wel de “blauwe zones” genoemd.

In dit artikel leer je wat de blauwe zones zijn en welke principes de mensen in deze gebieden hanteren om ouder dan 100 jaar te worden.

wijn drinkenIn blauwe zones wordt gezond oud worden bevorderd door natuurlijke beweging, ontspanning, en plantaardige voeding.

Sociale verbondenheid, een duidelijk levensdoel, en familiebanden dragen bij aan een langer leven in deze gemeenschappen.

De 80/20-regel en gematigd wijn drinken maken deel uit van hun levensstijl voor duurzame gezondheid en welzijn.

Wat zijn de blauwe zones precies?

De blauwe zones, ook wel de Blue Zones genoemd in het Engels, zijn 5 gebieden op aarde waar verassend veel mensen ouder dan 100 jaar zijn. 

In Europa liggen 2 van deze blauwe zones:

  • Sardinië in Italie; en 
  • Ikara in Griekenland

De overige 3 blauw zones liggen in:

  • Okinawa in Japan; 
  • Loma Linda in California en USA; en 
  • Nicoya in Costa Rica

Maar waarom worden deze mensen eigenlijk zo oud?

9 principes uit de blauwe zones om gezond oud te worden

1. Iedere dag natuurlijke lichaamsbeweging

Geen uitputtende workouts, marathons hardlopen of intensieve krachttraningen, maar gewoon op een natuurlijke manier bewegen: wandelen en werken op het land. 

De mensen in de blauwe zones hebben vaak geen apparatuur en doen zoveel mogelijk met de hand. 

Hierdoor bewegen de mensen op natuurlijke en gematigde manier, wat enorm belangrijk is voor een goede gezondheid.

2. Er is voldoende ruimte voor ontspanning

Voldoende ontspanning is iets wat alle blauw zones met elkaar gemeen hebben. 

Tegenwoordig is iedereen zo druk met wat er allemaal gedaan moet worden. Deze overvolle agenda’s en deadlines zorgen voor enorm veel stress. 

In de blauwe zones pakken zij dat anders aan. 

Zo houden ze op Ikara, Griekenland een lekker middagdutje en herdenken ze op Okinawa meerdere malen per dag hun grootouders. 

Ontspanning wordt dus ingeplant in plaats van deadlines en afspraken.

3. Veel plantaardig voeding

In de blauwe zones eten mensen gemiddeld zo’n 4 tot 5 keer per maand vlees. 

Alle maaltijden bestaan voornamelijk uit plantaardige voeding zoals peulvruchten, noten, plantaardige olie en volkorenproducten. 

Vers gemaakt, met liefde bereid en het wordt in gezelschap opgegeten.

Goed om te weten: Plantaardig voedsel is rijk aan vezels, antioxidanten, vitaminen en mineralen. Deze nutriënten hebben een gunstig effect op de levensverwachting.

4. Dagelijkse gematigd wijn drinken

Bijna alle blauwe zones drinken dagelijkse, gematigd alcohol (behalve Loma Linda in California, USA). 

Met name rode wijn kan erg gezond zijn, mits het gematigd wordt gedronken in een goed gezelschap. 

5. Deel uitmaken van een gemeenschap

Uit onderzoek in de blauwe zones bleek dat 98% van de ondervraagden deel uitmaakte van een (gelovige) gemeenschap. 

Het verbonden zijn met elkaar voor een groter doel zou bij kunnen dragen aan een lang en gezond leven.

6. Samenleven en -wonen met familie

In de blauwe zones leven mensen dicht bij hun familie. Dat wil zeggen dat ouders met kinderen en hun grootouders vaak in één huis wonen en elkaar verzorgen en liefde geven. 

Zij hebben gedurende hun leven één levenspartner en investeren tijd en liefde in hun kinderen.

7. De juiste mensen om je heen

De oudste mensen ter wereld hebben vaak mensen om hen heen die elkaars gezonde gewoontes stimuleren. 

Door mensen om je heen te hebben die gezond leven, maak je zelf ook gemakkelijker de juiste keuzes op gebied van voeding en gezondheid.

"Je bent het gemiddelde van de mensen waarmee je omgaat"

8. Eten volgens de 80/20 regel

De mensen in de blauwe zones eten zich niet te vol. Dit is vaak aangeduid met de 80/20-regel

Dat wil zeggen dat je jezelf voor 80% vol moet eten, zodat je niet helemaal vol zit, maar ook geen trek meer hebt. Op Okinawa noemen zij deze manier van eten “Hari Hachi Bu”.

9. Een duidelijk doel in het leven

De mensen in de blauwe zones in Nicoya noemen dit “Plan de Vida” en mensen in Okinawa noemen het “Ikigai”. 

Dit kun je vrij vertalen naar “Waarom sta ik op in de morgen”. Hiermee bedoelen zij dat je een duidelijk doel moet hebben in het leven en dus weet waar je het voor doet.

De kans vergroten om gezond oud te worden

Waar het eigenlijk op neerkomt is dat je erg bewust zijn van je leefstijl. 

Voldoende lichaamsbeweging, genoeg plantaardige voeding tot je nemen en stress zoveel mogelijk beperken zijn wat mij betreft de belangrijkste elementen. 

Je moet een gezonde leefstijl niet zien als een kostenpost, maar in een investering in een lang en gezond leven. 

Veelgestelde vragen

Wat zijn blauwe zones precies?

Blauwe zones zijn gebieden in de wereld waar opvallend veel mensen ouder dan honderd jaar worden. De bewoners delen vergelijkbare leefgewoonten, zoals veel bewegen, plantaardig eten en sterke sociale banden.

Hoe kan ik de leefstijl uit blauwe zones toepassen in mijn eigen leven?

Begin met meer wandelen, vaker plantaardige maaltijden eten, vaste momenten voor ontspanning plannen en bewust tijd doorbrengen met familie en vrienden. Kleine, dagelijkse stappen zijn belangrijker dan grote, korte acties.

Welke rol speelt dagelijkse beweging bij gezond oud worden?

In blauwe zones bewegen mensen de hele dag door met lichte activiteiten, zoals lopen, tuinieren en huishoudelijk werk. Deze natuurlijke beweging helpt het lichaam actief te blijven zonder extreme sportprogramma’s.

Wat eten mensen in blauwe zones op een gemiddelde dag?

Hun voeding bestaat vooral uit groente, fruit, peulvruchten, noten, volkorenproducten en plantaardige olie. Vlees en bewerkt voedsel komen veel minder vaak op tafel.

Hoe werkt de 80/20regel bij eten?

De 80/20regel betekent dat je eet tot je je ongeveer tachtig procent vol voelt, zodat je niet overvol raakt maar ook geen honger meer hebt. Dit helpt om rustiger te eten en beter naar je lichaam te luisteren.

Moet ik elke dag wijn drinken om gezond oud te worden?

Nee, dagelijks wijn drinken is zeker geen voorwaarde om gezond oud te worden. Als je alcohol drinkt, doe dat dan met mate en bij voorkeur tijdens een maaltijd en overleg bij twijfel met een arts.

Waarom zijn sociale contacten en familie zo belangrijk voor een lang leven?

In blauwe zones brengen mensen veel tijd door met familie en gemeenschap, waardoor zij zich gesteund en minder eenzaam voelen. Dat geeft structuur, zingeving en draagt bij aan zowel mentale als lichamelijke veerkracht.

Heb ik voedingssupplementen nodig om gezond oud te worden?

Gezonde, gevarieerde voeding is de basis voor een vitaal leven. Supplementen kunnen in sommige situaties een aanvulling zijn, maar bespreek gebruik en keuze altijd met een arts of diëtist.

Hoe vind ik mijn doel in het leven zoals in de blauwe zones wordt beschreven?

Stel jezelf vragen als waar je graag voor opstaat en wat jou energie geeft. Koppel dat aan dagelijkse gewoontes, bijvoorbeeld vrijwilligerswerk, een hobby of zorg voor anderen, zodat je doel ook echt terugkomt in je dag.

Jochum Smid - Natuurlijk Presteren

Jochum Smid

Jochum Smid is biobased chemicus en heeft zich volledig gespecialiseerd in de orthomoleculaire voedingsleer. Hij ontwikkelt en selecteert de voedingssupplementen bij Natuurlijk Presteren en heeft een passie voor biohacking, wetenschap en gezonde voeding.

Lees meer