Water drinken voor het slapengaan? Het kan je nachtrust maken en breken.

Voldoende drinken is belangrijk om gezond te blijven. 

Je lichaam heeft vocht nodig voor je bloedsomloop, voor het vervoeren van voedingsstoffen en om je nieren hun werk te laten doen: die filteren afvalstoffen uit je bloed en scheiden die met urine uit.

Maar het gaat niet alleen om hoeveel je drinkt, ook om wanneer. 

Drink je te weinig, of juist laat op de avond te veel, dan is de kans groot dat het je nachtrust verstoort. 

In dit artikel lees je hoe water drinken je nachtrust kan maken en breken.

Word je 's nachts wakker met een droge mond en dorst? Dan heb je overdag waarschijnlijk te weinig gedronken. Vervelend, maar gelukkig ook goed te verhelpen.

Eén ding wil ik daarbij wel rechtzetten: dorst is geen alarmsignaal dat je al uitgedroogd bent, het is gewoon je lichaam dat zegt "tijd om te drinken". 

En vocht haal je trouwens niet alleen uit drinken: ongeveer een vijfde komt uit voeding, zoals groente, fruit, soep en zuivel (1).

Merk je dat je zelden hoeft te plassen als je goed slaapt? Daar zit een handig stukje fysiologie achter. 

Je lichaam maakt 's nachts namelijk meer van het hormoon vasopressine aan (ook wel antidiuretisch hormoon genoemd). 

Dat zorgt ervoor dat je nieren meer water vasthouden, waardoor je 's nachts minder en geconcentreerdere urine aanmaakt. 

Daarom hoeft een gezonde nachtrust normaal gesproken niet onderbroken te worden door plasdrang. 

Dan kan je blaas dit systeem toch inhalen. 

En bij sommige aandoeningen werkt dat nachtritme minder goed, waardoor je juist wél veel moet plassen 's nachts. 

Daar kom ik verderop op terug.

Het omgekeerde kan ook: te veel of te laat drinken verstoort je nachtrust net zo goed. 

Het is goed dat je genoeg wilt drinken, maar drink je vlak voor bedtijd nog flink, dan moet je 's nachts waarschijnlijk een of meerdere keren uit bed.

Eén keer wakker worden en weer wegvallen is niet erg. 

Vervelender is wat er daarna gebeurt: je slaapcyclus is onderbroken, en weer in slaap komen lukt niet altijd zomaar. 

Bij wie daar gevoelig voor is, kan één toiletbezoek zomaar een halfuur wakker liggen betekenen.

Het gaat trouwens niet alleen om water. 

• Cafeïne werkt licht vochtafdrijvend en houdt je bovendien wakker, met een effect dat uren kan aanhouden. 
• Alcohol verhoogt je nachtelijke urineproductie, zoals hierboven beschreven. 
• Kruidenthee 's avonds is prima, maar telt qua volume net zo goed mee als water.

Regelmatig 's nachts wakker worden om te plassen (nycturie) is niet altijd een kwestie van timing van je drinken. 

Er zijn aandoeningen waarbij dit een symptoom is, en die verdienen onderzoek in plaats van een leefstijltip.

Maak een afspraak bij je huisarts als je structureel één of meerdere keren per nacht moet plassen en dat niet verklaard wordt door wat en wanneer je drinkt, en zeker in combinatie met:

• Veel dorst en veel plassen ook overdag, of onbedoeld gewichtsverlies (mogelijke aanwijzing voor diabetes) (5).
• Moeizaam plassen, een zwakke straal, nadruppelen of het gevoel dat je blaas niet leeg raakt (bij mannen kunnen dit prostaatklachten zijn).
• Aandrangklachten, pijn bij het plassen of bloed in de urine.
• Dikke, opgezette benen of enkels, kortademigheid bij inspanning of platliggen (mogelijke aanwijzing voor hartfalen).
• Luid snurken met ademstops en overdag slaperigheid (mogelijke aanwijzing voor slaapapneu, waarbij nachtelijk plassen vaak voorkomt).

Gebruik je plaspillen of andere medicatie, bespreek dan met je arts of apotheker of de inname op een ander moment kan.

Meer weten over slapen en in slaap vallen? Dan vind je in onze blog verschillende tips om sneller in slaap te vallen.