Haargroei Supplementen
Gerelateerde blogartikelen
vitamines bij haaruitvalHaaruitval vitamines: Welke zijn er en hoe krijg je ze binnen?
Zoek je naar dé vitamine die je haaruitval stopt, dan moet ik je helaas teleurstellen: die bestaat niet. Toch spelen vitamines wél een rol. Een tekort aan bepaalde vitamines, mineralen of andere voedingsstoffen kan bijdragen aan bepaalde vormen van haaruitval of dunner wordend haar. In dat geval kan aanvullen via voeding of een supplement zinvol zijn. In dit artikel lees je welke vitamines bij haaruitval het meest relevant zijn, welke tekorten een rol spelen, hoeveel je dagelijks nodig hebt en wanneer een supplement een logische aanvulling is. Een tekort aan ijzer, vitamine D, zink of vitamine B12 wordt in onderzoek in verband gebracht met bepaalde vormen van haaruitval. Een laag ferritinegehalte wordt gezien als de meest voorkomende voedingsgerelateerde oorzaak van haaruitval bij vrouwen. Een supplement is vooral zinvol bij een aangetoond tekort; zonder tekort heeft aanvullen doorgaans weinig effect. Inhoudsopgave Kan haaruitval door een vitamine- of mineralentekort komen? Erfelijke haaruitval Hormonale haaruitval Haaruitval na stress, ziekte of een streng dieet Haaruitval door een voedingstekort Auto-immuun haaruitval De 9 belangrijkste vitamines en mineralen bij haaruitval 1. IJzer (en ferritine) 2. Vitamine D 3. Zink 4. Biotine (vitamine B8) 5. Selenium 6. Koper 7. Vitamine B12 8. Vitamine A 9. Omega-3-vetzuren Ook belangrijk: eiwit Haal jij genoeg haarvitamines uit je voeding? Wanneer is een supplement zinvol? Haaruitval in jouw situatie Haaruitval na de zwangerschap Haaruitval in de overgang Verschil tussen mannen en vrouwen Hoe lang duurt het voordat je effect ziet? Kun je te veel haarvitamines binnenkrijgen? Wanneer ga je naar de huisarts? Veelgestelde vragen over vitamines bij haaruitval Tot slot Kan haaruitval door een vitamine- of mineralentekort komen? Ja, bij sommige vormen van haaruitval kan een tekort aan vitamines of mineralen een rol spelen. Maar vitamines bij haaruitval zijn niet altijd het antwoord: of een supplement zin heeft, hangt volledig af van de onderliggende oorzaak. Om te bepalen wanneer vitamines iets kunnen toevoegen, is het belangrijk om onderscheid te maken tussen de verschillende vormen van haaruitval. Erfelijke haaruitval Erfelijke haaruitval (androgenetische alopecia) is de meest voorkomende vorm bij zowel mannen als vrouwen (1). Hierbij spelen vooral erfelijke aanleg en hormonen een rol. Een gezond voedingspatroon blijft belangrijk, maar vitamines lossen deze vorm van haaruitval niet op. Hormonale haaruitval Haaruitval kan ook ontstaan door hormonale veranderingen, bijvoorbeeld na een zwangerschap, tijdens de overgang of bij een schildklieraandoening. Naast die hormonale verschuiving kan er tegelijk een tekort aan ijzer, vitamine D of andere voedingsstoffen spelen. Vul je zo'n tekort aan, dan pak je dat deel aan, maar de hormonale oorzaak blijft bestaan. Haaruitval na stress, ziekte of een streng dieet Na een periode van veel stress, een infectie, een operatie of een streng dieet kan tijdelijk meer haar uitvallen. Deze vorm wordt telogen effluvium genoemd: een tijdelijke, diffuse haaruitval waarbij verspreid over je hele hoofd meer haar uitvalt dan normaal. Juist bij deze vorm spelen voedingstekorten vaak een rol. Heb je bijvoorbeeld te weinig ijzer, zink of vitamine D, dan kan dat het herstel in de weg zitten (2, 3). Haaruitval door een voedingstekort Bij een tekort aan voedingsstoffen ontbreekt het je lichaam aan bouwstoffen die nodig zijn voor normale lichaamsfuncties. Uit wetenschappelijk onderzoek blijkt dat een tekort aan onder andere ijzer, zink, vitamine D en vitamine B12 in verband wordt gebracht met bepaalde vormen van haaruitval (2, 3, 4). Wordt zo'n tekort vastgesteld, dan is het logisch om eerst de oorzaak aan te pakken. Dat begint met een volwaardig voedingspatroon en kan, waar nodig, worden aangevuld met een passend supplement. Auto-immuun haaruitval Bij alopecia areata valt het afweersysteem de haarzakjes aan. Voeding en supplementen lossen deze auto-immuunreactie niet op. Wel is het belangrijk om eventuele tekorten uit te sluiten, zodat die het herstel niet onnodig in de weg staan. Kortom: vitamines zijn geen wondermiddel tegen iedere vorm van haaruitval. Heb je echter een tekort aan een belangrijke voedingsstof, dan kan het aanvullen daarvan een waardevolle stap zijn. Wil je meer weten over de verschillende oorzaken? Lees dan ook de oorzaken van haaruitval voordat je gericht gaat suppleren. De 9 belangrijkste vitamines en mineralen bij haaruitval Je haar bestaat grotendeels uit keratine, een eiwit dat je lichaam voortdurend aanmaakt (2). Daarvoor zijn verschillende vitamines, mineralen en eiwitten nodig. Ontstaat er een tekort aan één of meer van die voedingsstoffen, dan kan dat de normale haargroei verstoren. Dit zijn de negen voedingsstoffen die het vaakst in verband worden gebracht met haaruitval. 1. IJzer (en ferritine) Een ijzertekort, en vooral een lage ferritinewaarde (je ijzervoorraad), wordt regelmatig gezien bij vrouwen met haaruitval. Daarom controleren artsen bij onverklaarde haaruitval vaak de ferritinewaarde, zeker bij vrouwen die menstrueren, net bevallen zijn of weinig ijzerrijke voeding eten (4, 5). Voor je haar is vooral je ferritinewaarde belangrijk: die laat zien hoeveel ijzer je lichaam op voorraad heeft. Die kan al laag zijn terwijl je hemoglobine nog normaal is. Daardoor kan een ijzertekort soms onopgemerkt blijven als alleen het hemoglobine wordt gemeten (6). Aanbevolen per dag - ongeveer 11 mg voor mannen, 16 mg voor menstruerende vrouwen (6). Goede bronnen - rood vlees, lever, peulvruchten, linzen, donkergroene groenten. Tip - combineer plantaardig ijzer met een vitamine C-bron voor een betere opname. Let op - neem geen ijzersupplement zonder aangetoond tekort of advies van een arts. Lees ook meer over voeding met veel ijzer, vitamine C voor een betere ijzeropname en hoe je een ijzertekort herkent en aanvult. 2. Vitamine D Vitamine D speelt een rol bij het proces van celdeling. Uit onderzoek blijkt dat mensen met bepaalde vormen van haaruitval vaker een lage vitamine D-status hebben. Of een tekort ook echt de oorzaak is, is nog niet duidelijk (2). Aanbevolen per dag - 10 µg voor de meeste volwassenen (6). Goede bronnen - zonlicht, vette vis, eieren, verrijkte producten. Tip - tussen oktober en maart maakt je huid nauwelijks vitamine D aan; een supplement is dan voor veel mensen zinvol. Let op - bij een vastgesteld tekort bepaalt je arts de juiste dosering. 3. Zink Zink is een mineraal dat je haarwortels hard nodig hebben. Het speelt een rol bij het aanmaken van eiwitten en het delen van cellen: precies de processen waarmee je lichaam nieuw haar maakt. Zo draagt zink bij tot de instandhouding van normaal haar (1, 2). Aanbevolen per dag - ongeveer 7 mg voor vrouwen, 9 mg voor mannen (6). Goede bronnen - schaal- en schelpdieren, rundvlees, kaas, pompoenpitten. Let op - langdurig meer dan 25 mg per dag kan de opname van koper verstoren en juist een kopertekort veroorzaken (6). Lees ook meer over voeding met veel zink en de symptomen van een zinktekort. 4. Biotine (vitamine B8) Biotine draagt bij tot de instandhouding van normaal haar en is daarom een bekend ingrediënt in haarsupplementen. Toch komt een echt biotinetekort bij gezonde mensen die gevarieerd eten zelden voor (7). Aanbevolen per dag – ongeveer 40 µg (6). Goede bronnen – gekookte eieren, lever, noten en zaden. Let op - heb je een echt tekort (bijvoorbeeld door bepaalde medicatie of een darmaandoening)? Dan kan aanvullen zinvol zijn. Krijg je al voldoende biotine binnen? Dan is niet overtuigend aangetoond dat een hogere dosering zorgt voor voller of sneller groeiend haar (7). 5. Selenium Selenium draagt bij tot de instandhouding van normaal haar. Daarnaast ondersteunt het een normale werking van de schildklier. Een goed werkende schildklier is belangrijk voor allerlei processen in je lichaam (2). Aanbevolen per dag - ongeveer 70 µg (6). Goede bronnen - paranoten, vis, eieren, volkorenproducten. Let op - selenium is belangrijk, maar je kunt er ook te veel van binnenkrijgen. Dat kan op de lange termijn juist haaruitval veroorzaken. Wees daarom voorzichtig met het combineren van meerdere paranoten en een supplement (2). Benieuwd hoe selenium je schildklier ondersteunt? Lees meer over selenium en de schildklier. 6. Koper Koper draagt bij tot een normale pigmentatie van het haar, oftewel het behoud van je natuurlijke haarkleur. Koper is ook goed voor het bindweefsel in de huid, wat ook rond je haarwortels een rol speelt (8). Aanbevolen per dag - ongeveer 0,9 mg (6). Goede bronnen - orgaanvlees, schaaldieren, noten, cacao, peulvruchten. Let op - langdurig hooggedoseerd zink kan de koperopname verstoren. Wil je allebei aanvullen? Let dan op de balans. Lees ook meer over de balans tussen koper en zink. 7. Vitamine B12 Vitamine B12 draagt bij tot een normale vorming van rode bloedcellen, die zuurstof naar al je weefsels brengen, ook naar je haarwortels. Een tekort wordt in onderzoek in verband gebracht met haaruitval, al is dat meestal onderdeel van een breder voedingstekort en zelden de enige oorzaak (2). B12 is vooral relevant als je weinig of geen dierlijke producten eet, want vegetariërs, veganisten en ouderen hebben een grotere kans op een tekort. Aanbevolen per dag - ongeveer 2,8 µg (6). Goede bronnen - vlees, vis, eieren, zuivel. Let op - eet je volledig plantaardig, dan is een B12-supplement geen luxe maar noodzaak, want plantaardige voeding levert vrijwel geen B12. 8. Vitamine A Bij vitamine A draait het vooral om balans. De vitamine draagt bij tot de instandhouding van een normale huid, ook die van je hoofdhuid, maar hier geldt: zowel te weinig als langdurig te veel vitamine A wordt in verband gebracht met haaruitval (2). Juist daarom is dit geen vitamine om zonder aanleiding hoog te doseren. Aanbevolen per dag - ongeveer 690 µg voor vrouwen, 800 µg voor mannen (6). Goede bronnen - lever, eieren, zuivel, wortel, zoete aardappel, spinazie. Let op - via groente krijg je bètacaroteen binnen, waarvan je lichaam alleen omzet wat het nodig heeft. Wees voorzichtig met supplementen die hoge doses vitamine A bevatten. 9. Omega-3-vetzuren Omega-3-vetzuren worden onderzocht vanwege hun mogelijke rol bij de gezondheid van de hoofdhuid en de haarwortels (9). Tot nu toe is er echter onvoldoende bewijs dat omega-3-supplementen haaruitval verminderen. Wel zijn voedingsmiddelen die rijk zijn aan omega 3, zoals vette vis, een waardevol onderdeel van een gezond en gevarieerd voedingspatroon. Ze leveren namelijk ook eiwit, vitamine D en selenium: voedingsstoffen die belangrijk zijn voor je lichaam en je haar. Goede bronnen - zalm, haring, makreel, sardines, lijnzaad, chiazaad, walnoten. Tip - eet je weinig of geen vis? Dan kan een visolie- of algenolie supplement een praktische manier zijn om je omega 3-inname aan te vullen. Ook belangrijk: eiwit Je haar bestaat grotendeels uit eiwit, dus voldoende eiwit in je voeding is minstens zo belangrijk als de vitamines hierboven (2). Krijg je langdurig te weinig binnen, dan geeft je lichaam voorrang aan belangrijkere functies en komt de haargroei op de achtergrond. Daarnaast spelen vitamine C (voor de ijzeropname en normale collageenvorming voor de huid) en vitamine B3 (voor een normale huid) een ondersteunende rol. Bij een gevarieerd voedingspatroon krijg je die vrijwel altijd voldoende binnen. Haal jij genoeg haarvitamines uit je voeding? Voor de meeste mensen levert een gevarieerd voedingspatroon het grootste deel van de vitamines, mineralen en eiwitten die het haar nodig heeft. Een supplement is dan niet altijd nodig. Vaak valt er eerst nog winst te behalen met wat er dagelijks op je bord ligt. De basis is niet ingewikkeld. Eet je dagelijks voldoende eiwitrijke producten, zoals vlees, vis, eieren, zuivel of peulvruchten, aangevuld met groente, fruit, volkorenproducten en af en toe vette vis? Dan krijg je doorgaans veel voedingsstoffen binnen die je haar en de rest van je lichaam nodig hebben. Juist afwisseling is daarbij belangrijker dan één specifiek 'superfood'. Wanneer is een supplement zinvol? Een supplement is vooral zinvol bij een aangetoond tekort of een duidelijk verhoogd risico daarop. Heb je geen tekort? Dan heeft extra slikken meestal weinig zin en begin je beter bij je voeding (10). In deze situaties kan een supplement wél een logische aanvulling zijn: Een aangetoond tekort - bijvoorbeeld een laag ferritine, vitamine D of B12, vastgesteld via bloedonderzoek. Zwangerschap of net na de bevalling - de behoefte aan onder andere ijzer ligt dan hoger. Een vegetarisch of veganistisch eetpatroon - grotere kans op een tekort aan B12, ijzer en zink. De overgang - vaak een lagere ijzervoorraad en een veranderende behoefte. Zware menstruaties - meer ijzerverlies dan je via voeding makkelijk aanvult. Een herstelperiode of streng dieet - minder inname van meerdere voedingsstoffen tegelijk. Twijfel je of een supplement iets voor jou toevoegt? Laat dan eerst je bloed prikken. Zo weet je of er echt een tekort is, en voorkom je dat je iets aanvult wat je lichaam al genoeg heeft. Goed om te weten: een uitzondering is vitamine D, want dat maakt je huid in de winter nauwelijks aan, waardoor een supplement in die periode voor bijna iedereen zinvol is. Wil je meerdere haarondersteunende voedingsstoffen tegelijk aanvullen zonder los te stapelen, dan kan een complete haarbooster voor vrouwen daarvoor een praktische keuze zijn. Een combinatieproduct heeft daarbij vaak een voordeel boven losse supplementen naast elkaar: de dosering is vooraf afgestemd. Haaruitval in jouw situatie In bepaalde periodes van je leven heb je meer kans op haaruitval. Vaak komt dat door je hormonen, of doordat je lichaam op dat moment meer voedingsstoffen nodig heeft. Misschien herken je jezelf in een van de volgende situaties. Haaruitval na de zwangerschap Haaruitval na een zwangerschap is heel normaal en herstelt bijna altijd vanzelf. Tijdens je zwangerschap zorgen de hoge hormoonspiegels ervoor dat je juist extra veel haar behoudt: haren die normaal zouden uitvallen, blijven langer zitten. Na de bevalling dalen die hormonen weer, en vallen al die "vastgehouden" haren in een korte periode alsnog uit. Dit gebeurt meestal twee tot vier maanden na de bevalling (11, 12). Vitamines veranderen dit proces niet, want de oorzaak is hormonaal en tijdelijk van aard. Wel is het slim om op je voedingsstatus te letten, want na een zwangerschap verdienen vooral je ijzervoorraad en, indien nodig, je vitamine D-status extra aandacht (2). Tip: blijft de haaruitval langer dan een halfjaar tot jaar aanhouden, of maak je je zorgen, bespreek het dan met je huisarts of verloskundige. Haaruitval in de overgang In de overgang daalt je oestrogeen, en dat kun je ook aan je haar merken. Oestrogeen helpt je haar langer in de groeifase te houden. Als de hoeveelheid oestrogeen afneemt, kan je haar dunner worden en langzamer groeien (13). Anders dan na een zwangerschap herstelt dit meestal niet vanzelf, omdat de hormonale verandering blijvend is. Vitamines veranderen de hormonale oorzaak van haaruitval niet. Wel is het belangrijk om voedingstekorten te voorkomen, omdat die haaruitval kunnen verergeren. Rond de overgang kunnen zowel hormonale veranderingen als tekorten aan voedingsstoffen een rol spelen (14). Wil je meer weten over deze fase? Lees dan ook meer over overgangsklachten in het algemeen. Verschil tussen mannen en vrouwen De vitamines en mineralen die je haar nodig heeft, zijn voor mannen en vrouwen grotendeels hetzelfde. Het verschil zit vooral in de meest voorkomende oorzaak van haaruitval. Bij vrouwen speelt een lage ijzervoorraad vaker een rol Mannen hebben juist vaker te maken met erfelijke haaruitval, waarbij de haarwortels gevoelig zijn voor het hormoon DHT en daardoor langzaam verschrompelen (15). Aan dat laatste verandert voeding weinig. Daarom verschillen haarsupplementen voor mannen en vrouwen soms in samenstelling. Zoek je iets wat op de behoefte van mannen is afgestemd, dan is er een supplement dat daarop is afgestemd. Slik in beide gevallen niet meerdere producten met dezelfde stoffen door elkaar, en houd de aanbevolen dosering op het etiket aan. Hoe lang duurt het voordat je effect ziet? Verwacht geen resultaat van de ene op de andere week. Als een voedingstekort de oorzaak is en je dat gericht aanpakt, duurt het meestal drie tot zes maanden voordat je iets merkt. Haar groeit nu eenmaal langzaam en reageert niet snel op veranderingen in je voeding (2). Dat heeft alles te maken met hoe haar groeit. Je haar doorloopt steeds dezelfde cyclus: eerst een groeifase; dan een korte overgangsfase; en tot slot een rustfase. Nieuw haar moet die hele cyclus doorlopen voordat het zichtbaar wordt aan de buitenkant (2). Geef het dus de tijd. En bedenk: zie je na zes maanden geen enkel verschil, dan is de kans groot dat een voedingstekort niet de hoofdoorzaak is. In dat geval is een gesprek met je huisarts de logische volgende stap. Kun je te veel haarvitamines binnenkrijgen? Ja, en dat wordt vaker onderschat dan je denkt. Van sommige vitamines en mineralen kun je bij een langdurig te hoge inname juist klachten krijgen, waaronder haaruitval zelf (2). De drie vitamines waarbij je het meest op moet letten: Vitamine A - een langdurig te hoge inname wordt in verband gebracht met haaruitval (2). Zink - langdurig meer dan 25 mg per dag kan de koperopname verstoren en zo een kopertekort veroorzaken (6). Selenium - de marge tussen genoeg en te veel is klein. Een structureel teveel kan zelf haaruitval veroorzaken (2). Gebruik je meerdere supplementen tegelijk? Controleer dan of dezelfde stoffen niet dubbel voorkomen. Houd je in alle gevallen aan de aanbevolen dosering op het etiket, tenzij een arts iets anders adviseert. Wanneer ga je naar de huisarts? Ga naar de huisarts: Bij plotselinge, snelle of pleksgewijze haaruitval; of Als je na drie tot zes maanden van betere voeding geen verbetering ziet. Dat zijn signalen dat er meer aan de hand kan zijn dan een voedingstekort. Een arts kan gericht bloedonderzoek aanvragen, bijvoorbeeld naar je ferritine, vitamine D, vitamine B12 en schildklierfunctie (TSH). Zo weet je of een tekort achter je haaruitval zit, in plaats van in het duister bij te suppleren. Veelgestelde vragen over vitamines bij haaruitval 1. Welke vitamines helpen tegen haaruitval? Er is geen vitamine die haaruitval stopt, maar een tekort aan ijzer, vitamine D, zink, biotine, selenium, koper of vitamine B12 kan bijdragen aan bepaalde vormen van haaruitval. Vitamines zijn alleen relevant als een tekort de onderliggende oorzaak is. 2. Welk vitaminetekort veroorzaakt haaruitval? Een ijzertekort, en vooral een lage ferritinewaarde, wordt gezien als de meest voorkomende voedingsgerelateerde oorzaak van haaruitval bij vrouwen. 3. Helpt vitamine D tegen haaruitval? Bij een vastgesteld tekort kan aanvullen zinvol zijn. Een lage vitamine D-status wordt in onderzoek in verband gebracht met bepaalde vormen van haaruitval. Heb je geen tekort, dan is niet aangetoond dat extra vitamine D de haargroei verbetert. 4. Speelt ijzer of ferritine een rol bij haaruitval? Ja. Een lage ferritinewaarde, de opgeslagen ijzervoorraad, wordt regelmatig gezien bij diffuse haaruitval bij vrouwen. Ferritine kan al laag zijn terwijl het hemoglobine nog normaal is en wordt daarom vaak meegenomen bij bloedonderzoek naar onverklaarde haaruitval. 5. Helpt biotine echt tegen haaruitval? Waarschijnlijk niet. Een biotinetekort is zeldzaam bij mensen die gevarieerd eten. Daarom lijkt extra biotine voor de meeste mensen weinig toe te voegen (7). 6. Welke vitamines zijn belangrijk na de zwangerschap? Haaruitval na de bevalling is normaal en herstelt bijna altijd vanzelf. Let vooral op je ijzervoorraad en vitamine D, want die zijn na een zwangerschap vaak verlaagd. Vitamines veranderen dit proces niet, maar een tekort kan het herstel vertragen. 7. Welke vitamines zijn belangrijk in de overgang? Let in de overgang vooral op ijzer, vitamine D en voldoende eiwit. Vitamines veranderen de hormonale oorzaak niet, maar het is belangrijk om voedingstekorten te voorkomen, omdat die de haaruitval kunnen verergeren. 8. Hoeveel vitamines heb ik per dag nodig voor gezond haar? Dat verschilt per stof. De aanbevolen dagelijkse hoeveelheid is ongeveer 16 mg ijzer voor menstruerende vrouwen, 10 µg vitamine D, 7-9 mg zink en 40 µg biotine. Houd bij supplementen altijd de dosering op het etiket aan. 9. Hoe lang duurt het voordat haarvitamines werken? Als een tekort de oorzaak is en je dat aanpakt, duurt het meestal drie tot zes maanden voordat je iets merkt. Haar groeit langzaam en doorloopt een vaste cyclus voordat nieuw haar zichtbaar wordt. 10. Heb ik supplementen nodig als ik gezond eet? Meestal niet. Een gevarieerd voedingspatroon dekt voor de meeste mensen het grootste deel van de behoefte. Een supplement is vooral zinvol bij een aangetoond tekort of een verhoogd risico, zoals bij zwangerschap, een plantaardig dieet of de overgang. 11. Kun je te veel haarvitamines slikken? Ja. Een langdurig te hoge inname van vitamine A, zink of selenium kan juist nadelige gevolgen hebben, waaronder haaruitval zelf. Combineer niet meerdere supplementen met dezelfde stoffen zonder dat een arts dat adviseert. 12. Zijn haarvitamines voor mannen en vrouwen anders? De basisbehoefte is grotendeels gelijk. Het verschil zit in de oorzaak: bij vrouwen speelt een ijzertekort vaker een rol, bij mannen vaker erfelijke haaruitval. Daarom verschillen sommige haarsupplementen in samenstelling. Tot slot Vitamines bij haaruitval zijn geen wondermiddel, maar bij een tekort kunnen ze wel degelijk een waardevolle rol spelen. Vooral een tekort aan ijzer, vitamine D, zink of vitamine B12 wordt regelmatig in verband gebracht met bepaalde vormen van haaruitval (2, 4). Begin altijd bij de basis: een gevarieerd voedingspatroon met voldoende eiwit, groente en fruit. Blijkt uit bloedonderzoek dat je een tekort hebt? Dan kan een supplement een logische aanvulling zijn. Geef het daarna de tijd: haar groeit langzaam, en duurzaam herstel vraagt geduld. Lars Keijzers Lars is biobased chemicus en heeft een onuitputtelijke interesse in voeding en wetenschap. Daarnaast verdiept hij zich graag in persoonlijke ontwikkeling en vind je hem regelmatig in de plaatselijke sportschool. Lees meer Gebruikte bronnen Wang, R., Lin, J., Liu, Q., Wu, W., Wu, J., & Liu, X. (2024). Micronutrients and androgenetic alopecia: A systematic review. Molecular Nutrition & Food Research, 68(22), Article e2400652. https://doi.org/10.1002/mnfr.202400652 Almohanna, H. M., Ahmed, A. A., Tsatalis, J. P., & Tosti, A. (2019). The role of vitamins and minerals in hair loss: A review. Dermatology and Therapy, 9(1), 51–70. https://doi.org/10.1007/s13555-018-0278-6 Guo, E. L., & Katta, R. (2017). Diet and hair loss: Effects of nutrient deficiency and supplement use. Dermatology Practical & Conceptual, 7(1), 1–10. https://doi.org/10.5826/dpc.0701a01 Trost, L. B., Bergfeld, W. F., & Calogeras, E. (2006). The diagnosis and treatment of iron deficiency and its potential relationship to hair loss. Journal of the American Academy of Dermatology, 54(5), 824–844. https://doi.org/10.1016/j.jaad.2005.11.1104 Rasheed, H., Mahgoub, D., Hegazy, R., El-Komy, M., Abdel Hay, R., Hamid, M. A., & Hamdy, E. (2013). Serum ferritin and vitamin D in female hair loss: Do they play a role? Skin Pharmacology and Physiology, 26(2), 101–107. https://doi.org/10.1159/000346698 Voedingscentrum. (2025). Vitamines, mineralen en spoorelementen (overzicht aanbevolen dagelijkse hoeveelheden). https://www.voedingscentrum.nl/Assets/Uploads/voedingscentrum/Documents/Professionals/vitamines%20en%20mineralen/Vitamines%20mineralen%20en%20spoorelementen_2025_def.pdf Patel, D. P., Swink, S. M., & Castelo-Soccio, L. (2017). A review of the use of biotin for hair loss. Skin Appendage Disorders, 3(3), 166–169. https://doi.org/10.1159/000462981 European Food Safety Authority. (2009). Scientific opinion on the substantiation of health claims related to copper. EFSA Journal, 7(9), Article 1211. https://doi.org/10.2903/j.efsa.2009.1211 Le Floc'h, C., Cheniti, A., Connétable, S., Piccardi, N., Vincenzi, C., & Tosti, A. (2015). Effect of a nutritional supplement on hair loss in women. Journal of Cosmetic Dermatology, 14(1), 76–82. Onderzoek uitgevoerd door onderzoekers verbonden aan de fabrikant van het onderzochte supplement. https://doi.org/10.1111/jocd.12127 Drake, L., Reyes-Hadsall, S., Martinez, J., Heinrich, C., Huang, K., & Mostaghimi, A. (2023). Evaluation of the safety and effectiveness of nutritional supplements for treating hair loss: A systematic review. JAMA Dermatology, 159(1), 79–86. https://doi.org/10.1001/jamadermatol.2022.4867 Galal, S. A., El-Sayed, S. K., & Henidy, M. M. H. (2024). Postpartum telogen effluvium unmasking additional latent hair loss disorders. Journal of Clinical and Aesthetic Dermatology, 17(5), 15–22. https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC10846762/ Hirose, A., Terauchi, M., Odai, T., et al. (2023). Investigation of exacerbating factors for postpartum hair loss: A questionnaire-based cross-sectional study. International Journal of Women's Dermatology, 9(2), Article e084. https://doi.org/10.1097/JW9.0000000000000084 Gupta, A. K., Economopoulos, V., Mann, A., Wang, T., & Mirmirani, P. (2025). Menopause and hair loss in women: Exploring the hormonal transition. Maturitas, 198, Article 108378. https://doi.org/10.1016/j.maturitas.2025.108378 Goluch-Koniuszy, Z. S. (2016). Nutrition of women with hair loss problem during the period of menopause. Przegląd Menopauzalny, 15(1), 56–61. https://doi.org/10.5114/pm.2016.58776 Iorizzo, E., Tosti, V., & Tosti, A. (2025). Updates in treatment for androgenetic alopecia. Annals of Dermatology, 37(3), 131–140. https://doi.org/10.5021/ad.25.042
Lees meer
Zaagpalmblad (Saw Palmetto): Wat is het en wat zijn de voordelen?
Zaagpalm(blad) is een populair extract dat vaak wordt gebruikt in supplementen voor mannen. Het wordt al lange tijd toegepast in traditionele kruidenpreparaten. Veel mannen zijn enthousiast over zaagpalm, maar officiële goedkeuring van gezondheidsclaims ontbreekt nog. Dat betekent niet dat het niet kan helpen, maar wetenschappelijk bewijs is tot nu toe niet eenduidig. In dit artikel kijk ik naar de bekende toepassingen van zaagpalm en vertel ik je eerlijk wat we tot nu toe weten over dit natuurlijke plantenextract. Saw Palmetto (vooral uit de bessen) is een veelgebruikt natuurlijk extract met potentiële gezondheidsvoordelen, maar het wetenschappelijk bewijs is nog niet eenduidig en officiële claims ontbreken. Onderzoek richt zich op effecten bij prostaatfunctie, urinewegen, hormoonbalans en nachtelijke plasdrang; resultaten wisselen, dus verdere bevestiging is nodig. Bij veilig gebruik (320–960 mg/dag) is het doorgaans mild, maar kies kwalitatieve extracten, overleg met je arts en stop vóór een operatie. Inhoudsopgave Wat is zaagpalmblad? Zaagpalm en zijn vele namen: Wat je moet weten Wat zijn de voordelen van zaagbladpalm (Saw Palmetto)? 1. Saw Palmetto extract is goed voor de prostaatfunctie * 2. Saw Palmetto extract ondersteunt de normale functie van de urinewegen bij mannen boven de 45 jaar * 3. Saw palmetto extract ondersteunt de mannelijke hormoonhuishouding * 4. Saw palmetto helpt om de nachtelijke aandrang om te plassen te verminderen * Hoe gebruik je zaagpalm veilig? Conclusie Wat is zaagpalmblad? Zaagpalm, ook wel bekend als Saw Palmetto, is een kleine palmachtige plant die vooral voorkomt in de zuidoostelijke Verenigde Staten. Het wordt al eeuwenlang gebruikt in de traditionele geneeskunde. De bessen van de zaagpalm zijn veruit het meest gebruikte deel. Deze rijpe, donkere bessen (eigenlijk eenzaadige steenvruchten) bevatten veel actieve stoffen, zoals vrije vetzuren (bijv. laurinezuur) en fytosterolen (bijv. bèta-sitosterol), die in supplementen worden verwerkt. De bessen worden gedroogd en verwerkt tot extracten, capsules, tabletten, tincturen of thee. Goed om te weten : De bladeren worden vrijwel niet gebruikt in supplementen, omdat ze weinig actieve stoffen bevatten. Historisch gezien gebruikten inheemse volkeren in Noord-Amerika soms de bladeren voor andere doeleinden, zoals het maken van matten, maar voor gezondheidstoepassingen zijn de bessen de standaard. Zaagpalm en zijn vele namen: Wat je moet weten Zaagpalm wordt in verschillende vormen en onder verschillende namen aangeboden. Dit kan soms verwarrend zijn, zeker als je op zoek bent naar het juiste supplement of informatie erover. Daarom zet ik hierbij eerst even de belangrijkste benamingen en hun betekenis op een rij. ● Zaagpalmblad - Verwijst naar het blad van de zaagpalmplant. Dit wordt dus soms in supplementen gebruikt, maar is minder bekend dan de bessen. ● Zaagbladpalm - Een minder gebruikelijke en feitelijk een foutieve variant van de naam ‘zaagpalmblad’. ● Saw Palmetto - De Engelse naam van de zaagpalm. Meestal verwijst dit naar extracten van de bessen, maar soms ook het blad. ● Saw Palmetto bessen (of fruit) - Dit zijn de bessen van de zaagpalmplant, het deel dat het vaakst in supplementen en onderzoeken wordt gebruikt. ● Serenoa repens - De botanische naam van de zaagpalm. Deze naam zie je vooral terug in wetenschappelijke literatuur. Kortom : Voor supplementen worden meestal extracten van zaagpalmbessen gebruikt. Het blad van de zaagpalm is minder gangbaar. Zaagpalm of Saw Palmetto zijn de meest correcte en gebruikte namen in de context van supplementen. Wat zijn de voordelen van zaagbladpalm (Saw Palmetto)? Zaagpalm wordt veel onderzocht in relatie tot de prostaatfunctie, de urinewegen en haargroei bij mannen. Wetenschappers denken dat deze mogelijke effecten te maken kunnen hebben met de invloed van het extract op de balans van bepaalde hormonen en op ontstekingsprocessen. Door strenge Europese regels rondom gezondheidsclaims kan ik hier helaas niet concreet over zijn. Het huidige wetenschappelijke bewijs is namelijk nog niet voldoende om officiële claims voor zaagpalm toe te staan. Wel zijn er een aantal effecten van zaagpalm die op dit moment beoordeeld worden door de Europese Commissie: 1. Saw Palmetto extract is goed voor de prostaatfunctie * Zaagpalmextract is onder de wetenschappers vooral interessant in relatie tot de prostaatfunctie bij mannen. Grote overkoepelende studies hebben al onderzocht hoe het extract samenhangt met verschillende aspecten van de prostaatfunctie, maar het bewijs is nog niet duidelijk genoeg. Er is meer onderzoek nodig om conclusies te kunnen trekken. (1) (2) 2. Saw Palmetto extract ondersteunt de normale functie van de urinewegen bij mannen boven de 45 jaar * Ook is er veel onderzoek gedaan naar het gebruik van zaagpalmextract in relatie tot de werking van de urinewegen. Sommige studies laten een verband zien tussen het gebruik van zaagpalm en veranderingen in de urinewegfunctie, maar ook hier verschillen de resultaten nog te veel om daar definitieve conclusies aan te verbinden. (1) (2) (3) 3. Saw palmetto extract ondersteunt de mannelijke hormoonhuishouding * Zaagpalmextract wordt tevens onderzocht vanwege mogelijke effecten op de hormoonbalans die belangrijk is voor de mannelijke gezondheid, bijvoorbeeld bij de prostaat en haargroei. Wetenschappelijke studies laten wisselende resultaten zien en geven tot nu toe geen eenduidig beeld. Er is dus ook hier meer onderzoek nodig om de precieze rol van zaagpalmextract in de hormoonhuishouding beter te begrijpen. (4) (5) (6) (7) 4. Saw palmetto helpt om de nachtelijke aandrang om te plassen te verminderen * Tot slot zijn veel wetenschappers benieuwd naar de effecten van zaagpalm met betrekking tot de (nachtelijke) aandrang om te plassen. Hoewel er enkele aanwijzingen zijn voor mogelijke verbanden, is het beschikbare bewijs ook hierover onvoldoende om er sterke conclusies aan te verbinden. (1) (3) Goed om te weten: Claims met (*) zijn gezondheidsclaims in afwachting van Europese toelating. Hoe gebruik je zaagpalm veilig? Een dosis van 320-960 mg extract per dag is over het algemeen veilig, zelfs als je het langer gebruikt van meerdere maanden tot enkele jaren. Bijwerkingen komen zelden voor en mannen die iets merkten, gaven aan dat het om milde bijwerkingen ging zoals hoofdpijn, duizeligheid of lichte maagklachten. Wel raad ik je aan met het volgende rekening te houden als je overweegt om zaagpalm te gebruiken: Overleg met je arts - Gebruik je medicijnen, zoals bloedverdunners of hormoonpillen? Zaagpalm kan de werking ervan beïnvloeden, dus check dit eerst met je dokter. Stop voor een operatie - Zaagpalm kan theoretisch de bloedstolling vertragen, dus stop minstens 2 weken voor een geplande operatie. Meld voor de zekerheid aan je behandelend arts dat je Saw Palmetto gebruikt. Kies kwaliteit - Niet alle supplementen zijn even goed. Ga voor gestandaardiseerde extracten (85–95% vetzuren) van betrouwbare merken om zeker te zijn van de inhoud en zuiverheid. Conclusie Zaagpalm, ook wel Saw Palmetto genoemd, is een populair natuurlijk extract dat al eeuwenlang wordt gebruikt in traditionele kruidenpreparaten. Vooral de bessen van deze kleine palm uit de Verenigde Staten zijn belangrijk, omdat ze actieve stoffen bevatten zoals vetzuren en plantensterolen, die verwerkt worden in supplementen. Hoewel veel mannen positieve ervaringen met zaagpalm melden, is het wetenschappelijk bewijs nog niet eenduidig en zijn officiële gezondheidsclaims nog niet goedgekeurd. Wetenschappers onderzoeken vooral de mogelijke invloed van zaagpalmextract op de prostaatfunctie, de werking van de urinewegen en de balans van bepaalde hormonen, die ook mogelijk een rol kunnen spelen bij haargroei. Zaagpalmextract wordt doorgaans in doseringen van ongeveer 320 mg per dag gebruikt en wordt als veilig beschouwd, met zelden bijwerkingen. Belangrijk: Overleg wel altijd met je arts als je gezondheidsproblemen hebt of medicijnen gebruikt. Ook is het van belang dat je altijd kiest voor een goede kwaliteit supplementen en deze combineert met een gezonde leefstijl. Zo geef je je prostaat de beste kans om gezond te blijven. Ebrina van der Bijl Ebrina is voedingsdeskundige met een diepe toewijding aan gezonde voeding en een duurzame levensstijl, gevestigd in het prachtige Portugal. Haar passie voor natuurlijke en biologische producten vormt de kern van haar werk. Met een achtergrond in Voeding & Diëtetiek en ervaring in productontwikkeling en tekstschrijven, vertaalt ze complexe wetenschappelijke informatie naar praktische adviezen voor een gebalanceerde levensstijl. Lees meer Gebruikte bronnen Franco, J. V., Trivisonno, L., Sgarbossa, N. J., Alvez, G. A., Fieiras, C., Liquitay, C. M. E., & Jung, J. H. (2023). Serenoa repens for the treatment of lower urinary tract symptoms due to benign prostatic enlargement. Cochrane Library, 2023(6). https://doi.org/10.1002/14651858.cd001423.pub4 Novara, G., et al. (2016). Serenoa repens for lower urinary tract symptoms due to benign prostatic hyperplasia: A systematic review and meta-analysis. European Urology, 70(5), 784–793. https://doi.org/10.1016/j.eururo.2016.04.033 Morgia, G., et al. (2014). Efficacy and safety of a combination of Serenoa repens, selenium, and lycopene in men with lower urinary tract symptoms and prostate disorders: The PROCOMB trial. Urology, 84(4), 800–806. https://doi.org/10.1016/j.urology.2014.05.042 Prager, N., Bickett, K., French, N., & Marcovici, G. (2002). A Randomized, Double-Blind, Placebo-Controlled Trial to Determine the Effectiveness of Botanically Derived Inhibitors of 5-α-Reductase in the Treatment of Androgenetic Alopecia. The Journal Of Alternative And Complementary Medicine, 8(2), 143–152. https://doi.org/10.1089/acm.2002.8.143 Evron, E., Juhasz, M., Babadjouni, A., & Mesinkovska, N. A. (2020). Natural Hair Supplement: Friend or Foe? Saw Palmetto, a Systematic Review in Alopecia. Skin Appendage Disorders, 6(6), 329–337. https://doi.org/10.1159/000509905 Rossi, A., Mari, E., Scarnò, M., Garelli, V., Maxia, C., Scali, E., Iorio, A., & Carlesimo, M. (2012). Comparitive Effectiveness and Finasteride Vs Serenoa Repens in Male Androgenetic Alopecia: A Two-Year Study. International Journal Of Immunopathology And Pharmacology, 25(4), 1167–1173. https://doi.org/10.1177/039463201202500435 Ufomadu, P. (2023). Complementary and alternative supplements: a review of dermatologic effectiveness for androgenetic alopecia. Baylor University Medical Center Proceedings, 37(1), 111–117. https://doi.org/10.1080/08998280.2023.2263829
Lees meer